امر اخلاقی، امر متعالی مجموعه‌ای از جستارهای فلسفی سروش دباغ است که به یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های اندیشه معاصر می‌پردازد: آیا می‌توان اخلاق را مستقل از دین فهمید و در عین حال از امر متعالی سخن گفت؟ نویسنده با بهره‌گیری از فلسفه تحلیلی، اخلاق هنجاری، فلسفه دین و اندیشه متفکرانی چون کانت، ویتگنشتاین، راس، پوپر و سپهری، نسبت میان اخلاق، ایمان، عقلانیت و معنویت را بررسی می‌کند. این کتاب توسط نشر کتاب پارسه منتشر شده و یکی از مهم‌ترین آثار سروش دباغ در حوزه فلسفه اخلاق و روشنفکری دینی به شمار می‌رود.

معرفی کتاب

در روزگاری که بسیاری از بحث‌های اخلاقی، دینی و اجتماعی به دوگانه‌های ساده‌انگارانه فروکاسته می‌شوند، امر اخلاقی، امر متعالی تلاشی است برای بازگرداندن گفت‌وگو به قلمرو اندیشه استدلالی. سروش دباغ در این کتاب نمی‌خواهد پاسخ‌های قطعی و از پیش آماده ارائه دهد؛ او خواننده را به سفری فکری دعوت می‌کند که در آن، هر پرسش دریچه‌ای به پرسشی عمیق‌تر می‌شود.

هسته مرکزی کتاب، بررسی رابطه میان اخلاق و امر متعالی است. آیا انسان برای اخلاقی زیستن الزاماً به دین نیاز دارد؟ آیا می‌توان از معنویت سخن گفت، بی‌آنکه به قرائتی سنتی از دین متکی بود؟ نسبت عقل، وجدان، ایمان و مسئولیت اخلاقی چیست؟ این‌ها پرسش‌هایی هستند که مقالات کتاب، هر یک از زاویه‌ای متفاوت به آن‌ها پاسخ می‌دهند.

سروش دباغ در این اثر از سنت‌های مختلف فلسفی بهره می‌گیرد. او از یک سو به اخلاق کانتی، فلسفه تحلیلی و اندیشه ویتگنشتاین توجه دارد و از سوی دیگر، نسبت این مباحث را با عرفان، روشنفکری دینی، تجربه معنوی و مسائل اخلاقی جامعه امروز بررسی می‌کند. همین تلفیق، کتاب را از یک اثر صرفاً دانشگاهی فراتر می‌برد و آن را به اثری قابل تأمل برای هر علاقه‌مند به فلسفه و دین تبدیل می‌کند.

یکی از ویژگی‌های برجسته کتاب، استدلال‌محوری آن است. نویسنده به‌جای آنکه صرفاً دیدگاه‌های خود را بیان کند، تلاش می‌کند مبانی نظری هر بحث را روشن سازد، استدلال‌های موافق و مخالف را بررسی کند و سپس نتیجه‌گیری خود را ارائه دهد. این شیوه باعث می‌شود خواننده نیز در فرآیند اندیشیدن مشارکت کند، نه اینکه صرفاً مخاطب یک نظریه باشد.

موضوعات کتاب تنها به اخلاق نظری محدود نمی‌شوند. سروش دباغ در برخی جستارها به مسائل اخلاق کاربردی، نسبت اخلاق و سیاست، روشنفکری دینی، تکثرگرایی دینی، ایمان، عرفان و حتی تحلیل فلسفی شعر و اندیشه سهراب سپهری نیز می‌پردازد. این تنوع موضوعی، در کنار انسجام فکری اثر، باعث شده امر اخلاقی، امر متعالی به یکی از شناخته‌شده‌ترین آثار نویسنده تبدیل شود.

نثر کتاب، اگرچه رنگ‌وبوی دانشگاهی دارد، اما پیچیدگی بی‌دلیل ندارد. نویسنده تلاش کرده مفاهیم دشوار فلسفی را با زبانی روشن و استدلالی بیان کند؛ به همین دلیل، کتاب برای دانشجویان فلسفه، الهیات، علوم اجتماعی و همچنین خوانندگان علاقه‌مند به مباحث فکری معاصر، اثری قابل استفاده است.

آنچه این کتاب را متمایز می‌کند، دعوت به اندیشیدن است. سروش دباغ از خواننده نمی‌خواهد صرفاً با او موافق باشد؛ بلکه او را تشویق می‌کند تا درباره باورهای اخلاقی، دینی و فلسفی خود دوباره بیندیشد. این ویژگی، ارزش کتاب را از یک مجموعه مقاله فراتر می‌برد و آن را به اثری تبدیل می‌کند که پس از پایان مطالعه نیز ذهن مخاطب را درگیر نگه می‌دارد.

اگر به فلسفه اخلاق، فلسفه دین، روشنفکری دینی، فلسفه تحلیلی، معنویت و اندیشه معاصر ایران علاقه دارید، امر اخلاقی، امر متعالی از آن دسته کتاب‌هایی است که نه‌تنها اطلاعات شما را افزایش می‌دهد، بلکه شیوه نگاهتان به نسبت اخلاق، ایمان و زندگی را نیز عمیق‌تر خواهد کرد.

مشخصات کتاب

• نام کتاب: امر اخلاقی، امر متعالی؛ جستارهای فلسفی

• نویسنده: سروش دباغ

• ناشر: بنگاه ترجمه و نشر کتاب پارسه

• موضوع: فلسفه اخلاق، فلسفه دین، روشنفکری دینی، فلسفه تحلیلی

• گونه اثر: جستارهای فلسفی

• تعداد صفحات: ۲۹۰ صفحه

• قطع: رقعی

• نوع جلد: شومیز

• شابک: 9786005026597