کتاب انسان کامل اثر شهید مرتضی مطهری از شناختهشدهترین آثار او در حوزه انسانشناسی اسلامی و اخلاق است. این کتاب که بر پایه مجموعهای از سخنرانیهای استاد مطهری تدوین شده، به بررسی مفهوم «انسان کامل» در اسلام میپردازد و با نقد دیدگاههای مختلف درباره کمال انسان، تصویری از انسان مطلوب در اندیشه اسلامی ارائه میدهد. انتشارات صدرا این اثر را منتشر کرده و سالهاست از منابع مهم علاقهمندان به فلسفه اسلامی، معارف دینی و اخلاق به شمار میآید.
تقریباً همه مکاتب فکری از «انسان آرمانی» سخن گفتهاند؛ انسانی که باید به آن تبدیل شد یا برای رسیدن به آن تلاش کرد. اما پرسش اصلی اینجاست که معیار این کمال چیست؟ آیا انسان کامل کسی است که تنها به دانش، قدرت، زهد یا عبادت رسیده باشد، یا کمال انسان در هماهنگی همه ابعاد وجود او معنا پیدا میکند؟
شهید مرتضی مطهری در کتاب انسان کامل به همین پرسش میپردازد. او با تکیه بر آموزههای قرآن، نهجالبلاغه و سنت اسلامی، دیدگاههای مختلف درباره کمال انسان را بررسی میکند و نشان میدهد که هرگاه یکی از ابعاد وجود انسان به بهای نادیده گرفتن سایر ابعاد برجسته شود، تصویری ناقص از انسان شکل میگیرد. از نگاه مطهری، انسان کامل کسی است که عقل، ایمان، اخلاق، معنویت، مسئولیت اجتماعی و رشد فردی را در کنار یکدیگر پرورش دهد.
یکی از ویژگیهای این کتاب، شیوه استدلال و بیان نویسنده است. مطهری ضمن اشاره به دیدگاههای عارفان، فیلسوفان، متکلمان و حتی برخی مکاتب فکری جدید، تلاش میکند مفهوم انسان کامل را با استناد به منابع اسلامی تبیین کند. همین رویکرد باعث شده کتاب، علاوه بر مخاطبان عمومی، برای دانشجویان فلسفه اسلامی، الهیات و معارف نیز اثری قابل توجه باشد.
زبان روان و مثالهای فراوان، مطالعه این اثر را برای کسانی که آشنایی تخصصی با فلسفه یا کلام اسلامی ندارند نیز آسان کرده است. به همین دلیل، انسان کامل در کنار آثاری مانند عدل الهی، آزادی معنوی و سیری در نهجالبلاغه، از ماندگارترین کتابهای شهید مطهری به شمار میرود و همچنان یکی از پرخوانندهترین آثار اوست.
شاید دلیل ماندگاری این کتاب آن باشد که صرفاً درباره یک مفهوم فلسفی یا عرفانی سخن نمیگوید، بلکه پرسشی را مطرح میکند که برای هر نسل تازهای تکرار میشود: انسان برای چه باید رشد کند و کمال او در چیست؟ مطهری پاسخ این پرسش را نه در افراط و یکجانبهنگری، بلکه در رشد متوازن شخصیت انسان جستوجو میکند؛ نگاهی که همچنان در مباحث اخلاق، تربیت و اندیشه اسلامی محل توجه است.
نام کتاب: انسان کامل
نویسنده: شهید مرتضی مطهری
ناشر: انتشارات صدرا
موضوع: معارف اسلامی، انسانشناسی اسلامی، اخلاق، فلسفه اسلامی
قطع: رقعی
نوع جلد: شومیز