در همسایگی مترجم کتابی است بر پایه گفت‌وگویی بلند با سروش حبیبی؛ مترجمی که نامش با ترجمه آثار نویسندگانی چون داستایفسکی، تولستوی، رومن گاری، واسیلی گروسمان و بسیاری دیگر گره خورده است. نیلوفر دهنی در این کتاب، فراتر از ثبت یک مصاحبه، روایتی از زندگی، جهان فکری، تجربه‌های ترجمه، مهاجرت و نگاه یکی از مهم‌ترین مترجمان معاصر ایران ارائه می‌دهد. این اثر توسط نشر برج منتشر شده و برای علاقه‌مندان ادبیات، ترجمه و تاریخ فرهنگی ایران، خواندنی و ارزشمند است.

معرفی کتاب

پشت هر ترجمه ماندگار، تنها یک مترجم وجود ندارد؛ جهانی از تجربه، مطالعه، انتخاب و زیستن نهفته است. خواننده معمولاً نویسنده را می‌شناسد، اما کمتر فرصت پیدا می‌کند با کسی آشنا شود که آن اثر را به زبان فارسی منتقل کرده است. در همسایگی مترجم دقیقاً از همین نقطه آغاز می‌شود؛ از کنجکاوی درباره انسانی که دهه‌ها زندگی خود را صرف ساختن پلی میان ادبیات جهان و زبان فارسی کرده است.

این کتاب حاصل گفت‌وگوی نیلوفر دهنی با سروش حبیبی است؛ مترجمی که بسیاری از مهم‌ترین آثار ادبیات روسیه، فرانسه، آلمان و دیگر کشورها را به فارسی برگردانده و سهمی انکارناپذیر در شکل‌گیری سلیقه ادبی چند نسل از خوانندگان ایرانی داشته است. اما کتاب، تنها درباره فهرست ترجمه‌ها نیست؛ بلکه درباره مسیری است که او را به یکی از معتبرترین مترجمان معاصر تبدیل کرده است.

در خلال گفت‌وگو، سروش حبیبی از کودکی، سال‌های آغازین فعالیت حرفه‌ای، مهاجرت، تجربه انقلاب و جنگ، آشنایی با زبان‌های مختلف و رابطه‌اش با ادبیات سخن می‌گوید. او با همان نثر آرام و بی‌تکلفی که در ترجمه‌هایش نیز شناخته می‌شود، از اتفاق‌هایی روایت می‌کند که نگاهش به زبان و ترجمه را شکل داده‌اند. حاصل این گفت‌وگو، صرفاً زندگینامه یک مترجم نیست؛ بلکه تصویری از بخشی از تاریخ فرهنگی معاصر ایران است که از زاویه دید یکی از مهم‌ترین کنشگران آن روایت می‌شود.

یکی از ارزشمندترین بخش‌های کتاب، تأملات حبیبی درباره ماهیت ترجمه است. او ترجمه را صرفاً جابه‌جایی واژه‌ها میان دو زبان نمی‌داند، بلکه آن را نوعی بازآفرینی ادبی می‌شمارد که به شناخت عمیق زبان فارسی، ادبیات کلاسیک و فرهنگ مبدأ نیاز دارد. در خلال گفت‌وگو، خواننده با نگاه او به وفاداری در ترجمه، مسئولیت مترجم، جایگاه ویراستاری، سانسور، انتخاب آثار و نسبت مترجم با نویسنده نیز آشنا می‌شود؛ موضوعاتی که برای هر علاقه‌مند به ترجمه و ادبیات، اهمیت ویژه‌ای دارند.

از سوی دیگر، کتاب تصویری انسانی از سروش حبیبی ارائه می‌دهد؛ نه فقط مترجمی برجسته، بلکه انسانی که درباره تردیدها، تصمیم‌ها، شکست‌ها و تجربه‌های شخصی خود نیز سخن می‌گوید. همین ویژگی باعث می‌شود در همسایگی مترجم از قالب یک مصاحبه معمولی فراتر برود و به روایتی صمیمی و خواندنی از زندگی فردی تبدیل شود که بخش بزرگی از عمر خود را در همسایگی شاهکارهای ادبی جهان گذرانده است.

کتاب با پس‌گفتاری شخصی از نیلوفر دهنی و همچنین کتاب‌شناسی ترجمه‌های سروش حبیبی کامل می‌شود؛ بخشی که برای پژوهشگران، دانشجویان و علاقه‌مندان به آثار او، مرجعی سودمند به شمار می‌آید. هرچند حجم کتاب اندک است، اما فشردگی مطالب و تمرکز آن بر تجربه‌های دست‌اول، ارزش مطالعه‌اش را دوچندان می‌کند.

اگر به ادبیات جهان، هنر ترجمه، زندگی مترجمان، تاریخ نشر ایران یا پشت‌صحنه شکل‌گیری ترجمه‌های ماندگار فارسی علاقه دارید، در همسایگی مترجم کتابی است که شما را نه با یک اثر ادبی، بلکه با ذهن و زندگی کسی آشنا می‌کند که سال‌ها واسطه دیدار فارسی‌زبانان با بزرگ‌ترین نویسندگان جهان بوده است.

مشخصات کتاب

• نام کتاب: در همسایگی مترجم

• عنوان فرعی: گفت‌وگو با سروش حبیبی درباره زندگی و ترجمه‌هایش

• نویسنده: نیلوفر دهنی

• گفت‌وگو با: سروش حبیبی

• ناشر: برج

• موضوع: گفت‌وگو، زندگی‌نامه، ترجمه، پژوهش ادبی

• گونه اثر: مصاحبه / زندگی‌نامه

• تعداد صفحات: ۸۰ صفحه

• قطع: رقعی

• نوع جلد: شومیز